TÌM HIỂU VỀ HIẾN MÁU NHÂN ĐẠO
Thầy, cô và các em rất muốn hiến máu nhưng lại băn khoăn không biết hiến máu có hại đến sức khỏe không? Tại sao ngành y tế lại cần nhiều máu đến thế? v.v…
Kính thưa các thầy cô và các em, hiến máu nhân đạo là một hành động cao cả, là một trong những nghĩa cử cao đẹp của người với người và là truyền thống tương thân tương ái “lá lành đùm lá rách” của người Việt Nam. Hiến máu không gây ảnh hưởng đến sức khỏe, thậm chí còn có một số tác dụng tốt đối với cơ thể. Lượng máu đã hiến sẽ được cơ thể nhanh chóng tái tạo phục vụ cho hoạt động tuần hoàn. Hiến máu không mất nhiều thời gian và sức lực nhưng rất cần thiết cho xã hội. Sau đây tôi xin giải đáp một số vấn đề thường gặp trong việc hiến máu.

Thầy Đỗ Văn Mười tham gia hiến máu nhân đạo tại Viện Huyết học và Truyền máu TW
MỘT SỐ THẮC MẮC VỀ HIẾN MÁU NHÂN ĐẠO
1. Hiến máu có hại đến sức khoẻ không?
Hiến máu theo hướng dẫn của thầy thuốc không có hại cho sức khỏe. Điều đó đã được chứng minh bằng các cơ sở khoa học và cơ sở thực tế.
Về khoa học thì máu có nhiều thành phần, mỗi thành phần chỉ có đời sống nhất định và luôn luôn được đổi mới hàng ngày. Ví dụ: Hồng cầu sống được 120 ngày, huyết tương thường xuyên được thay thế và đổi mới. Nếu mỗi lần hiến dưới 1/10 lượng máu trong cơ thể thì không có hại gì đến sức khỏe.
Ngoài ra, nhiều công trình nghiên cứu đã chứng minh rằng, sau khi hiến máu, các chỉ số máu có thay đổi chút ít nhưng vẫn nằm trong giới hạn sinh lý bình thường không hề gây ảnh hưởng đến các hoạt động thường ngày của cơ thể. Sau khi hiến máu khoảng 3 – 4 tuần, các thành phần trong máu phục hồi lại gần như bình thường.
Trong thực tế, đã có hàng triệu người hiến máu nhiều lần mà sức khỏe vẫn hoàn toàn tốt. Trên thế giới có người hiến máu trên 400 lần.
Như vậy, mỗi có sức khoẻ tốt, không có các bệnh lây nhiễm qua đường máu, đạt tiêu chuẩn hiến máu thì có thể hiến máu từ 3-4 lần/năm, vừa không ảnh hưởng xấu đến sức khoẻ của bản thân, vừa đảm bảo máu có chất lượng tốt, an toàn cho truyền máu.
2. Tại sao lại có nhiều người cần phải được truyền máu?
Mỗi giờ có hàng trăm người bệnh cần phải được truyền máu vì:
- Bị mất máu do chấn thương, tai nạn, thảm hoạ, xuất huyết tiêu hoá ...
- Do bị các bệnh gây thiếu máu, chảy máu: ung thư máu, suy tuỷ xương, máu khó đông...
- Các phương pháp điều trị hiện đại cần truyền nhiều máu: phẫu thuật tim mạch, ghép tạng...
Theo đó, mỗi năm nước ta cần hơn 1.700.000 đơn vị máu điều trị nhưng hiện mới chỉ đáp ứng được khoảng 30% nhu cầu.
3. Tại sao khi tham gia hiến máu lại cần phải có chứng minh thư?
Mỗi đơn vị máu đều phải có hồ sơ với các thông tin về người hiến máu. Theo quy định, đây là một thủ tục cần thiết trong quá trình hiến máu để đảm bảo tính xác thực thông tin về người hiến máu.
4. Điều kiện để được hiến máu là gì?
- Người tham gia hiến máu phải thực sự khỏe mạnh, không mắc các bệnh truyền nhiễm.
- Phải đủ tuổi: từ 18 đến 55 (với nữ), 60 (với nam) - ví dụ: Ngày hiến máu là 21/4/2017 thì HS tham gia hiến máu phải sinh từ ngày 21/4/1999 trở về trước.
- Cân nặng: từ 45 kg (với nam) và 43 kg (với nữ) trở lên.
- Mạch và huyết áp bình thường, không quá cao hoặc quá thấp
- Lưu ý: phụ nữ đang mang thai, đang trong thời kì kinh nguyệt, đang dùng thuốc điều kinh, tránh thai, đang cho con bú thì không được hiến máu.
5. Ngay sau khi hiến máu nên làm gì?
Nên:
- Chỉ dời điểm hiến máu khi thực sự thoải mái và được sự đồng ý của nhân viên y tế.
- Nếu cảm thấy chóng mặt, mệt, buồn nôn: nên nằm nghỉ 10 – 15 phút.
- Uống nhiều nước sau khi hiến máu.
- Để miếng băng dính sau ít nhất 4-6 giờ mới lấy đi.
Tránh:
- Trong 2-3 ngày đầu sau hiến máu nên sinh hoạt nhẹ nhàng, nghỉ ngơi nhiều hơn bình thường, không uống rượu, bia trong ngày đầu sau khi hiến máu.
- Không làm việc gắng sức (leo núi, tập tạ …) trong hai ngày đầu.
6. Chế độ ăn, sinh hoạt sau khi hiến máu như thế nào?
- Giữ chế độ ăn uống, sinh hoạt bình thường.
- Tránh các hoạt động gắng sức, các trò chơi mang tính đối kháng đòi hỏi tốn nhiều thể lực: đá bóng, tập tạ, không leo trèo cao… không thức quá khuya, không uống rượu bia.
- Tăng cường sử dụng các chất dinh dưỡng bổ máu: thịt, gan, trứng, sữa …
- Dùng thêm các thuốc bổ máu nếu có thể.
QUYỀN LỢI CỦA NGƯỜI THAM GIA HIẾN MÁU NHÂN ĐẠO
1. Được làm các xét nghiệm
Tất cả những đơn vị máu thu được sẽ được kiểm tra nhóm máu (OAB-Rh), HIV, vi rút viêm gan B, viêm gan C, giang mai, sốt rét. Bạn sẽ được thông báo kết quả, được giữ kín và được tư vấn (miễn phí) khi phát hiện ra các bệnh nhiễm trùng nói trên.
2. Được khám và tư vấn sức khỏe miễn phí
Người tham gia hiến máu được kiểm tra các chỉ số như cân nặng, huyết áp, nhịp tim và các thông số đo được là cơ sở đánh giá sức khoẻ.
3. Được bồi dưỡng và chăm sóc theo các quy định hiện hành:
- Hỗ trợ chi phí đi lại đối với người hiến máu tình nguyện, mức chi 30.000 đồng/người (Trong đợt Hiến máu ngày 21/4/2017, UBND huyện Nam Sách hỗ trợ thêm 30.000 đồng/người).
- Phục vụ ăn uống nhẹ tại chỗ cho người hiến máu: Mức chi 20.000 đồng/người.
- Nhận quà tặng (bằng hiện vật): mức chi tối đa là 80.000 đồng/người.
- Được cấp giấy chứng nhận hiến máu tình nguyện của Ban chỉ đạo hiến máu nhân đạo Tỉnh, Thành phố. Ngoài giá trị về mặt tôn vinh, giấy chứng nhận hiến máu có giá trị bồi hoàn máu. Nếu bạn từng tham gia hiến máu thì trong suốt cuộc đời nếu không may bạn cần đến máu, thì Nhà nước sẽ đảm bảo bồi hoàn miễn phí cho bạn đúng số máu mà bạn đã hiến. Tuy nhiên, khi đến, bạn nhớ mang theo giấy chứng nhận đã tham gia hiến máu tình nguyện. Như vậy hiến máu tình nguyện thực chất cũng như khi ta khỏe mạnh thì gửi máu của mình vào một ngân hàng máu và khi cần thì được những người khỏe mạnh khác bồi hoàn lại máu đó. Thực chất, việc hiến máu tình nguyện hiện nay trên cả nước có ý nghĩa nhân văn cao đẹp chính là ở điểm này.

Giấy chứng nhận HIẾN MÁU TÌNH NGUYỆN
Người đưa tin: Đỗ Văn Mười